أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
386
قانون ( فارسى )
ببر تا بر بهترين و سازگارترين آنها آگاه مىشوى . بويژه اگر ورم چرك داشته باشد بايد هر دارويى را كه مىدانى بيازمايى . داروهاى تسكين دهندهء درد ورم سرطان زهدان عبارتند از : آبپز شنبليله و امثال آن . تهنشين روغن زيتون را در ظرف مسين ريزند و بگذارند تا از زنگار مس تأثيرپذير مىشود سپس با موم زرد قاطى كنند و از خارج بر زهدان بمالند . خشخاش همراه گشنيز و تاجريزى و روغن گل و سپيدهء تخممرغ و سرب را بهم بسايند و در آب گشنيز حل كنند و از همهء اينها ضماد سازند و بر زهدان گذارند . به وسيلهء آبپز عدس حقنه شود . حقنه كه با شير الاغ يا افشرهء بارهنگ يا هر دو باهم باشد بهرهرسانتر است . اگر ورم سرطان زهدان چركين شد و خون تراويد ، مرهمهاى علاج نزيف خون را استعمال كن ! فصل هفتم خفگى زهدان خفه شدن زهدان نوعى بيمارى است كه به بيمارى صرع و غش كردن شبيه است . منشأ بيمارى از زهدان است و از راه حجاب و شبكهء رگهاى جهنده ( شريانى ) و ناجهنده ( وريدى ) به قلب و مغز سرايت مىكند . طبيبى دانشمند فرموده است : « سبب خفگى زهدان را نمىدانم ؛ تنها همينقدر مىدانم كه خفگى زهدان پيامد بند آمدن خون حيض ، و جمع آمدن آب پشت در زنان بسيار آرزو كنندهء جماع است . اكثرا دوشيزگانى كه تازه به سنّ بلوغ مىرسند و هنوز دوشيزهاند ، يا تازه شوهر كردهاند و از جماع محروم شدهاند به خفگى زهدان مبتلا مىشوند . اكثرا از سرد شدن بند آمده در زهدان ، خون حيض يا آب پشت ، اين بيمارى بروز مىكند . بويژه اگر در اصل مادهء بند آمده ، سردمزاج بوده باشد و در اين برهم متراكم شدن و به سفتى گراييدن - كه قبل از ريزش خون حيض رخ مىدهد - سردتر شده باشد . گاهى ممكن است از گرم شدن و عفونت گرفتن ماده بند آمده باشد كه اين بهندرت رخ مىدهد . در هر حال از رنگ ماده بند آمده در زهدان مىتوان به نوع مزاج آن پى برد كه آيا از سردمزاجى است يا از گرممزاجى . اگر بند آمده - كه يكى از اين دو حالت را داشته باشد - قبل از موعد طبيعى جريان خون حيض ، برهم متراكم شده باشد و به تبهكارى ذكر شده دست زد و گرايش به سم بودن پيدا كرد ، احتمال بروز دو نوع بيمارى مىرود . 1 - مرض ابزارى كه نخست زهدان را دربرگيرد و زهدان از اثر بيمارى ابزارى رگها و غيره ، متشنج شود كه به سوى بالا مىترنجد و درهم مىرود . يا به سوى راست ، چپ ، جلو و عقب